Nam Du, Hòn Sơn và quần đảo Hải Tặc là ba cụm đảo nhỏ còn mộc nhất vùng vịnh Thái Lan, đều thuộc An Giang sau sáp nhập (trước là Kiên Giang). Chọn nhanh: Nam Du nhiều hòn, nước trong, hợp đi thuyền nhảy đảo; Hòn Sơn có núi để leo và bãi đẹp, chặng tàu từ Rạch Giá ngắn hơn Nam Du; Hải Tặc gần Hà Tiên, chặng thuyền ngắn, hợp đi một đêm hoặc trong ngày.
Cả ba đều có nhịp mùa giống Phú Quốc: đẹp nhất khoảng tháng 12 tới tháng 4 khi trời khô, biển lặng; mùa gió tây nam giữa năm tàu dễ nghỉ, sóng lớn. Khác Phú Quốc, đây là những đảo có làng chài, nhà nghỉ, nhà dân làm phòng, đường bê tông nhỏ, dịch vụ đơn giản. Bài này so ba nơi theo đường ra, cảnh, mức tiện nghi và cách chơi, để bạn biết mình đang chọn một chuyến đi như thế nào trước khi đặt vé.
Nam Du: quần đảo nhiều hòn, nhảy đảo bằng thuyền
Nam Du là quần đảo gồm khoảng hai chục hòn lớn nhỏ, thuộc đặc khu Kiên Hải, đi tàu cao tốc từ Rạch Giá mất vài giờ tuỳ tàu và biển. Hòn Lớn, còn gọi Hòn Củ Tron, là nơi đông dân nhất, có bến tàu, chợ, phần lớn chỗ ở, và ngọn hải đăng trên đỉnh núi nhìn bao quát cả quần đảo. Các bãi trên Hòn Lớn như Bãi Cây Mến, Bãi Ngự là chỗ tắm gần chỗ ở.
Cái đáng tới ở Nam Du là những hòn nhỏ xung quanh: Hòn Mấu, Hòn Dầu, Hòn Ngang, Hòn Hai Bờ Đập và nhiều hòn chỉ có vài nóc nhà hoặc không người ở. Thuê thuyền đi nhảy hòn trong ngày, dừng tắm ở bãi vắng, lặn ống thở ở rạn gần bờ, ăn hải sản trên bè, là cách chơi phổ biến. Nước quanh các hòn xa trong hơn quanh bến.
Nam Du hợp với nhóm bạn trẻ, người chịu được phòng đơn giản, điện nước có lúc hạn chế, không cần cuộc sống về đêm. Gia đình có trẻ nhỏ vẫn đi được nếu chọn đúng mùa và chọn chỗ ở tốt nhất có thể trên Hòn Lớn; người say sóng nặng nên cân nhắc vì chặng tàu dài và đi thuyền trong ngày nhiều.
Khi thuê thuyền đi hòn, nên thoả thuận rõ trước: đi những hòn nào, bao nhiêu giờ, có áo phao cho từng người không, có đồ lặn không, ăn trưa ở đâu, tính tiền thế nào nếu phải quay về sớm vì sóng. Thuyền gỗ nhỏ của ngư dân chở khách nên chỉ đi khi biển thật êm và không chở quá số người chủ thuyền nói là an toàn.
Hòn Sơn: núi, bãi và chặng tàu ngắn hơn
Hòn Sơn, tên hành chính cũ là Lại Sơn, cũng thuộc Kiên Hải, nằm gần đất liền hơn Nam Du nên chặng tàu từ Rạch Giá ngắn hơn. Đảo có một ngọn núi cao ở giữa, đỉnh Ma Thiên Lãnh, với đường mòn leo lên qua rừng và các hồ nước, lên cao nhìn xuống thấy vòng bãi biển và làng chài. Dưới chân núi là những bãi cát như Bãi Bàng, Bãi Thiên Tuế, Bãi Xếp, cùng những gành đá.
Hòn Sơn hợp với người thích vận động: leo núi buổi sáng sớm, chiều tắm biển, tối ngồi ở làng chài. Đường quanh đảo ngắn, đi xe máy thuê vòng một buổi là đủ. So với Nam Du, Hòn Sơn ít cảnh nhảy đảo hơn, nhưng có núi và các bãi trên chính đảo; nhiều người ở được trọn chuyến trên một đảo mà không cần thuê thuyền ra hòn.
Leo Ma Thiên Lãnh nên đi sớm khi trời mát, mang đủ nước, giày bám, hỏi người địa phương tình trạng đường mòn, không đi một mình, không leo sau mưa lớn khi đường trơn. Mùa khô nắng gắt, xuống núi trước trưa để tránh say nắng.
Những ai không leo núi vẫn có nhiều việc để làm ở Hòn Sơn: đi bộ dọc bãi buổi sớm, ngồi ở những quán nhỏ nhìn ra vịnh, xem người dân phơi cá, phơi mực. Đảo không lớn nên mọi thứ chỉ cách nhau vài phút xe.
Quần đảo Hải Tặc: chặng ngắn từ Hà Tiên
Hải Tặc là cụm hơn chục hòn nhỏ nằm ngoài khơi Hà Tiên, cái tên gợi lại chuyện vùng biển này từng có cướp biển hoạt động. Ngày nay đây là các xóm chài yên bình, đi thuyền hoặc ca nô từ Hà Tiên chặng ngắn hơn nhiều so với Nam Du hay Hòn Sơn. Hòn Tre Lớn là nơi có làng và chỗ ở chính; các hòn quanh đó như Hòn Đước, Hòn Ụ có bãi nhỏ, rạn đá và những lồng bè nuôi hải sản.
Vì gần, Hải Tặc hợp đi một đêm, hoặc đi trong ngày kết hợp với Hà Tiên. Dịch vụ ở mức rất đơn giản: nhà dân, vài nhà nghỉ, bữa ăn hải sản tại nhà, điện nước tiết kiệm. Bãi tắm không rộng và trắng như Phú Quốc, nước gần đất liền nên không trong bằng Nam Du; cái được là sự yên tĩnh, nhịp làng chài, đi câu, ngắm hoàng hôn.
Quanh Hà Tiên và Kiên Lương cũ còn có những cụm đảo nhỏ khác như quần đảo Bà Lụa, Hòn Nghệ. Đây là lựa chọn cho người đã đi những nơi quen và muốn tìm chỗ vắng hơn nữa, với điều kiện chấp nhận đi lại phụ thuộc thuyền địa phương.
Điểm cộng lớn của Hải Tặc là có thể ghép với chính Hà Tiên: một buổi đi dạo thị xã cũ, ngắm cảnh sông Giang Thành và núi Tô Châu, ghé các điểm ven biển Kiên Lương cũ, rồi hôm sau ra đảo. Như vậy một chuyến hai ba ngày có cả đất liền lẫn biển, không phải phụ thuộc hoàn toàn vào một chặng tàu dài.
Một ngày trên đảo nhỏ trông như thế nào
Người quen Phú Quốc hay Nha Trang ra đảo nhỏ lần đầu thường bất ngờ vì nhịp ở đây. Trời sáng rất sớm, khoảng năm giờ đã có tiếng ghe nổ máy, chợ họp ngay tại bến khi ghe về và tan trước khi nắng lên. Buổi sáng là lúc đẹp nhất để đi thuyền, tắm biển, lặn ống thở, vì gió chưa nổi và nước còn trong.
Buổi trưa nắng gắt, nhà nghỉ và quán xá nghỉ ngơi, khách cũng nên vào bóng mát. Chiều muộn là giờ thứ hai để ra bãi, ngắm hoàng hôn, đi dạo trong xóm. Bữa tối thường là hải sản tại nhà nghỉ hoặc vài quán quanh bến, rồi đảo tắt đèn sớm; không có quán bar, không có phố đi bộ, có nơi chỉ có tiếng máy phát điện và tiếng sóng.
Nếu thích nhịp này, đảo nhỏ là kỳ nghỉ thật sự. Nếu cần nhiều hoạt động buổi tối, cần cà phê làm việc với mạng ổn định, cần lựa chọn ăn uống đa dạng, đảo nhỏ sẽ khiến bạn sốt ruột sau ngày thứ hai. Biết trước điều này là cách chọn đúng giữa Nam Du và Phú Quốc, chứ không phải so xem nơi nào đẹp hơn.
So sánh ba nơi theo những gì quyết định chuyến đi
Bảng dưới là nhận định chung giúp chọn nơi; giờ tàu, hãng tàu và giá vé thay đổi theo mùa nên không ghi ở đây:
| Tiêu chí | Nam Du | Hòn Sơn | Hải Tặc |
|---|---|---|---|
| Xuất phát | Rạch Giá | Rạch Giá | Hà Tiên |
| Chặng biển | Dài nhất trong ba | Ngắn hơn Nam Du | Ngắn nhất |
| Thời gian hợp lý | Ba ngày hai đêm trở lên | Hai ba ngày | Trong ngày hoặc một đêm |
| Thế mạnh | Nhảy hòn, nước trong, lặn ống thở | Leo núi, bãi trên chính đảo | Gần, yên tĩnh, làng chài |
| Tiện nghi | Đơn giản, tập trung ở Hòn Lớn | Đơn giản tới khá | Rất đơn giản |
| Hợp với | Nhóm bạn, người mê biển | Người thích vận động | Người có ít thời gian, thích làng chài |
Người ở miền Tây hoặc TP.HCM có thể đi Hải Tặc trong một kỳ nghỉ cuối tuần dài; Nam Du nên để dành cho chuyến có hẳn ba bốn ngày. Hòn Sơn ở giữa: đủ gần để đi hai ngày, đủ nhiều thứ để ở ba ngày không chán.
Chuẩn bị cho đảo nhỏ vịnh Thái Lan
Ba cụm đảo này có chung những điều kiện của đảo nhỏ, nên chuẩn bị từ đất liền:
- Ngủ lại Rạch Giá hoặc Hà Tiên đêm trước để kịp tàu sáng, nhất là người đi từ TP.HCM. Mùa cao điểm nên đặt vé tàu trước.
- Tiền mặt và sạc dự phòng: máy rút tiền rất ít hoặc không có, sóng điện thoại có lúc yếu, điện có thể bị cắt luân phiên.
- Thuốc thường dùng, thuốc say sóng, băng dán, thuốc sát trùng: trạm y tế trên đảo chỉ xử lý ca nhẹ, ca nặng phải chuyển vào đất liền bằng tàu.
- Đồ lặn ống thở riêng nếu có, vì đồ cho thuê ở đảo nhỏ có khi cũ, không vừa.
- Ngày đệm: mùa chuyển gió tàu có thể tạm dừng; hỏi chỗ ở chính sách khi khách kẹt lại.
- Túi đựng rác: đảo nhỏ không xử lý được nhiều rác, mang rác nhựa của mình về đất liền.
Đảo nhỏ là nơi người dân sống bằng biển, khách chỉ ghé vài ngày. Hỏi giá trước khi ăn, xin phép trước khi chụp ảnh nhà cửa và người, giữ yên lặng ban đêm là phép lịch sự cơ bản ở mọi làng chài.
Những đảo xa hơn nữa và điều nên biết
Xa ngoài khơi vịnh Thái Lan còn có Thổ Châu, một đặc khu thuộc An Giang nằm ở vùng biển phía tây nam. Đây là đảo tiền tiêu, đường ra dài, chuyến tàu thưa và không phải điểm du lịch đại trà. Người muốn ra cần tìm hiểu quy định đi lại hiện hành và liên hệ cơ quan địa phương trước, không nên coi như một chuyến nhảy đảo bình thường.
Với cả ba cụm đảo trong bài, mùa đẹp nhất trùng mùa khô của Phú Quốc, nên nhiều người ghép: vài ngày Phú Quốc, rồi sang Nam Du hoặc Hòn Sơn. Tuy nhiên tàu nối trực tiếp giữa Phú Quốc và các đảo này không phải lúc nào cũng có; cách chắc là quay về Rạch Giá rồi đi tiếp. Hỏi kỹ trước khi xếp lịch.
Cuối cùng, đảo hoang sơ chỉ hoang sơ chừng nào khách còn cư xử như khách. Không xả rác xuống biển, không bẻ san hô khi lặn, không mua hải sản đánh bắt cấm, không mở nhạc lớn ở bãi vắng là cách đơn giản nhất để những nơi này còn giữ được vẻ mộc cho người đến sau.
Một gợi ý về thời điểm trong tuần: các đảo nhỏ này gần TP.HCM và miền Tây nên cuối tuần, nhất là dịp nghỉ lễ, khách tăng vọt, tàu kín, phòng đầy, bãi đông. Đi giữa tuần sẽ thấy đúng cái vắng mà ảnh trên mạng hứa hẹn.
Câu hỏi thường gặp
Nam Du và Hòn Sơn đảo nào đẹp hơn?
Nam Du có nhiều hòn nhỏ, nước trong, hợp đi thuyền nhảy đảo và lặn ống thở. Hòn Sơn có núi để leo và các bãi trên chính đảo, chặng tàu ngắn hơn. Người mê biển thường chọn Nam Du, người thích vận động và muốn đỡ tàu chọn Hòn Sơn.
Đi Nam Du mùa nào đẹp?
Khoảng tháng 12 tới tháng 4 thường được chọn nhiều nhất vì trời khô, biển lặng, nước trong. Giữa năm là mùa gió tây nam, tàu dễ nghỉ, sóng lớn, đi thuyền ra hòn khó. Năm nào cũng nên xem dự báo và thông báo tàu gần ngày đi.
Có thể đi Hải Tặc trong ngày không?
Được, vì chặng thuyền từ Hà Tiên ngắn. Tuy vậy ngủ lại một đêm sẽ thấy rõ cái hay của đảo: hoàng hôn, buổi tối yên tĩnh, sáng sớm xem ghe về. Đi trong ngày nên khởi hành sớm và hỏi giờ thuyền về.
Đảo nhỏ có máy rút tiền không?
Rất ít hoặc không có. Chuyển khoản đã phổ biến hơn, nhưng sóng điện thoại có lúc yếu, nên mang đủ tiền mặt cho tiền phòng, ăn uống, thuê xe và thuyền. Hỏi chỗ ở trước về cách thanh toán.
Người say sóng có nên đi Nam Du không?
Chặng tàu từ Rạch Giá ra Nam Du dài và mỗi ngày đi thuyền giữa các hòn, nên người say sóng nặng sẽ khá mệt. Nếu vẫn muốn đi, chọn tháng biển lặng nhất, ngồi giữa tàu, ăn nhẹ trước giờ tàu, dùng thuốc chống say theo hướng dẫn, hoặc cân nhắc Hải Tặc với chặng ngắn hơn.
Có tàu từ Phú Quốc sang Nam Du không?
Có những giai đoạn có tàu chạy tuyến này, nhưng không phải lúc nào cũng có và lịch thay đổi theo mùa. Cách chắc là quay về Rạch Giá rồi đi tàu ra Nam Du. Hỏi hãng tàu hoặc chỗ ở trước khi xếp lịch ghép hai nơi.