Ở phía Nam, các hồ đẹp đáng đi nằm thành hai nhóm. Trên cao nguyên có hồ Tà Đùng và hồ Tuyền Lâm (Lâm Đồng), hồ Lắk (Đắk Lắk) và Biển Hồ (Gia Lai), hợp người thích khí hậu mát và cảnh núi đồi. Gần TP.HCM có hồ Trị An, hồ Thác Mơ (Đồng Nai) và hồ Dầu Tiếng (Tây Ninh), hợp đi ngắn cuối tuần, cắm trại, ngắm hoàng hôn.
Mỗi hồ có một cá tính: Tà Đùng là hồ thủy điện với hàng chục đảo xanh giữa núi; hồ Lắk là hồ tự nhiên gắn với buôn làng người M'nông; Biển Hồ là hồ nước trong trên vùng đất bazan cạnh Pleiku; Tuyền Lâm nằm giữa rừng thông Đà Lạt. Ở miền Đông, các hồ lớn chủ yếu là hồ thủy lợi, thủy điện, vẻ đẹp nằm ở mặt nước rộng và trời chiều. Bài giúp bạn chọn hồ theo khoảng cách, kiểu cảnh và mùa, không đi sâu vào một hồ nào vì nhiều hồ đã có trang riêng.
Hồ Tà Đùng: đảo xanh giữa cao nguyên
Hồ Tà Đùng là lòng hồ thủy điện trên sông Đồng Nai, nằm ở vùng cao nguyên nay thuộc Lâm Đồng (trước là Đắk Nông). Từ trên đồi nhìn xuống, mặt hồ ôm lấy hàng chục đảo phủ cây, sương sớm phủ giữa các đảo, nên nhiều người gọi là "vịnh Hạ Long của Tây Nguyên". Cảnh đẹp nhất thường là sáng sớm, khi sương tan dần và nắng xiên qua đồi. Hồ nằm cạnh Vườn quốc gia Tà Đùng, nơi còn rừng nguyên sinh trên núi cao.
Cách chơi phổ biến là ở homestay hoặc khu cắm trại trên đồi nhìn ra hồ, đi thuyền hoặc chèo kayak quanh các đảo, ngắm bình minh. Vì là hồ thủy điện, mực nước Tà Đùng thay đổi rõ giữa mùa mưa và mùa khô: nước đầy thì đảo thu nhỏ, mép nước sát chân cây; nước rút thì lộ vành đất đỏ quanh đảo. Muốn hiểu sâu chuyện mùa nước, đường đi, thuyền ra đảo và chỗ ở quanh hồ, bạn có thể tìm các trang chuyên về hồ Tà Đùng; ở đây chỉ coi Tà Đùng là một lựa chọn trong số các hồ cao nguyên.
Điều làm Tà Đùng khác các hồ cao nguyên khác là độ cao và độ ẩm: sáng sớm thường có biển mây hoặc sương dày nằm giữa các đảo, đến khoảng giữa buổi sáng mới tan. Vì thế người đi Tà Đùng nên ngủ lại ít nhất một đêm và dậy sớm, thay vì ghé trong ngày. Khi đi thuyền ra các đảo, mặc áo phao suốt chuyến, không tự ý bơi giữa các đảo vì khoảng cách thật luôn xa hơn mắt nhìn, và nước giữa hồ rất sâu.
Hồ Lắk và Biển Hồ: hai hồ tự nhiên trên đất đỏ
Hồ Lắk ở Đắk Lắk là hồ nước ngọt tự nhiên lớn trên cao nguyên, nằm cạnh các buôn người M'nông như buôn Jun, buôn M'Liêng. Bờ hồ có những cánh đồng lúa, đồi núi thấp bao quanh, buổi chiều mặt hồ phản chiếu trời rất đẹp. Khách thường ngủ nhà dài ở buôn, đi thuyền độc mộc trên hồ vào lúc hoàng hôn, nghe kể chuyện buôn làng. Trước đây cưỡi voi là hoạt động nổi tiếng ở hồ Lắk; nay nhiều nơi ở Đắk Lắk đã chuyển sang mô hình du lịch thân thiện với voi, cho khách quan sát voi thay vì cưỡi. Nếu muốn có trải nghiệm với voi, nên chọn nơi theo hướng này.
Biển Hồ, còn gọi là hồ T'Nưng, nằm ngay phía bắc Pleiku (Gia Lai). Hồ thường được giới thiệu là hình thành trên miệng một núi lửa cổ, nước rất trong, quanh hồ là rừng thông và đồi chè. Đây là nguồn nước sinh hoạt của khu vực nên việc tắm, bơi thuyền tự do có hạn chế; khách chủ yếu đi dạo trên con đường dẫn ra hồ, ngắm cảnh từ trên cao và đi thăm đồi chè gần đó. Biển Hồ đẹp vào sáng sớm và mùa khô khi trời xanh. Gia Lai sau sáp nhập trải dài xuống tận biển Quy Nhơn, nhưng Biển Hồ vẫn là cảnh của vùng Pleiku cao nguyên.
Hai hồ này hợp ghép trong một vòng Tây Nguyên cùng Buôn Ma Thuột, thác Dray Nur và Pleiku. Mùa khô từ khoảng tháng 11 đến tháng 4 đường dễ đi, trời trong; mùa mưa cảnh xanh hơn nhưng mưa chiều nhiều.
Hồ Tuyền Lâm và các hồ quanh Đà Lạt
Hồ Tuyền Lâm là hồ nhân tạo ở phía nam trung tâm Đà Lạt, bao quanh là rừng thông và đồi. Trên đồi Phụng Hoàng sát hồ có Thiền viện Trúc Lâm, một điểm tham quan kiến trúc và cảnh quan nổi tiếng; khách đi tham quan nên ăn mặc kín đáo, giữ yên lặng. Từ đây có thể đi thuyền trên hồ, đi bộ ven bờ dưới rừng thông, hoặc cắm trại ở các khu được phép quanh hồ. Sáng sớm Tuyền Lâm thường có sương mỏng trên mặt nước, rất hợp chụp ảnh.
Đà Lạt còn nhiều hồ khác: hồ Xuân Hương giữa trung tâm, hồ Than Thở, hồ Chiến Thắng, và các hồ ở vùng ven như hồ Đankia gần Lạc Dương. Đi Đà Lạt mà chỉ đi hồ thì không đủ lý do, nhưng đặt một buổi sáng ở Tuyền Lâm hay Đankia giúp chuyến đi bớt dày đặc quán xá. Câu chuyện Đà Lạt chi tiết thuộc về các trang chuyên về thành phố này.
Một lưu ý thực tế: các hồ quanh Đà Lạt có nhiều đoạn bờ dốc, nước lạnh. Không bơi ở hồ không có khu tắm, không cho trẻ chơi sát mép nước một mình. Những bức ảnh người ngồi trên thuyền giữa hồ thường chụp ở khu có dịch vụ và áo phao; đừng tự chèo thuyền thả trôi không có áo.
Các hồ gần TP.HCM cho chuyến cuối tuần
Người ở TP.HCM muốn tìm mặt nước rộng trong vòng một hai giờ xe thường chọn các hồ dưới đây. Phần lớn là hồ thủy điện hoặc thủy lợi, cảnh đẹp nhất lúc hoàng hôn và vào cuối mùa mưa khi hồ đầy.
| Hồ | Tỉnh (sau 7/2025) | Nét chính | Hợp với |
|---|---|---|---|
| Hồ Trị An | Đồng Nai | Hồ thủy điện lớn trên sông Đồng Nai, nhiều đảo, làng chài ven hồ | Đi trong ngày, cắm trại, ăn cá hồ |
| Hồ Dầu Tiếng | Tây Ninh (trải sang TP.HCM, Đồng Nai) | Hồ thủy lợi rất rộng, gần núi Bà Đen, trời chiều đẹp | Ngắm hoàng hôn, chụp ảnh |
| Hồ Thác Mơ | Đồng Nai (trước thuộc Bình Phước) | Hồ thủy điện trên sông Bé, cạnh núi Bà Rá | Ghép leo núi Bà Rá, đi hai ngày |
| Hồ Biển Lạc | Lâm Đồng (trước thuộc Bình Thuận) | Hồ tự nhiên ở vùng Tánh Linh, đồng lúa và núi | Người thích vùng quê yên |
Ở các hồ này, cắm trại tự phát ngày càng nhiều. Nên chọn nơi có người quản lý, có nhà vệ sinh và chỗ đốt lửa an toàn, mang rác về. Mép hồ thủy lợi thường dốc, đáy bùn lún; không tắm hồ khi không có khu tắm, nhất là buổi chiều có gió. Hồ Dầu Tiếng rộng đến mức sóng có lúc như biển nhỏ.
Chọn hồ theo kiểu đi
Muốn mát, sương sớm, đảo xanh. Tà Đùng là lựa chọn rõ nhất; đi từ TP.HCM khoảng nửa ngày đường, nên ở ít nhất một đêm để có buổi sáng.
Muốn văn hoá buôn làng kèm hồ. Hồ Lắk, ngủ nhà dài ở buôn, đi thuyền độc mộc lúc chiều.
Muốn hồ trong rừng thông, gần phố. Tuyền Lâm, kết hợp các ngày khác ở Đà Lạt.
Muốn đi trong ngày từ TP.HCM. Trị An hoặc Dầu Tiếng, xuất phát sớm, về trước tối.
Muốn vắng, quê, ít dịch vụ. Biển Lạc hoặc các hồ nhỏ quanh vùng Đồng Nai, Lâm Đồng cũ; chấp nhận ăn ở đơn giản.
Muốn ghép một vòng cao nguyên. Ghép Buôn Ma Thuột – hồ Lắk – Tà Đùng – Đà Lạt, hoặc Pleiku – Biển Hồ – Kon Tum cũ (nay thuộc Quảng Ngãi). Vòng này cần năm đến bảy ngày nếu không muốn ngồi xe cả ngày.
Đi cùng trẻ nhỏ. Ưu tiên hồ có dịch vụ đầy đủ, khoảng cách ngắn và chỗ ở trên bờ: Tuyền Lâm, Trị An. Tránh lịch nhiều giờ đường đèo và các khu cắm trại không có người quản lý.
Đường đi và những điều nên biết trước
Các hồ cao nguyên đều cách TP.HCM nửa ngày đến một ngày đường bộ. Đà Lạt, Buôn Ma Thuột và Pleiku có sân bay, nên cách đi tiết kiệm thời gian là bay tới thành phố gần nhất rồi thuê xe hoặc đi xe khách vào hồ. Riêng Tà Đùng không có sân bay gần, đi đường bộ là chính; đoạn cuối vào hồ là đường đồi dốc, nên đi ban ngày và hỏi chủ nhà về tình trạng đường nếu trời mưa nhiều hôm trước.
Ở các hồ miền Đông, đường đi ngắn nhưng giờ cao điểm cuối tuần ra khỏi TP.HCM có thể làm chuyến đi dài gấp đôi. Xuất phát sớm buổi sáng là cách đơn giản nhất để có thời gian ở hồ. Nhiều đoạn đường vào hồ đi qua vùng trồng cao su, cây ăn trái, ít đèn; đi về tối nên đi chậm, chú ý xe tải chở nông sản.
Vài điều nhỏ nhưng hay bị quên: mang áo khoác khi lên cao nguyên dù đi từ TP.HCM đang nóng; mang kem chống nắng và nón vì nắng trên mặt hồ phản chiếu rất gắt; tải bản đồ ngoại tuyến vì vùng hồ nhiều chỗ mất sóng. Nếu định đi thuyền, hỏi trước về áo phao và số người tối đa của thuyền. Nếu định cắm trại, hỏi xem khu đó có cho đốt lửa không, vì mùa khô cỏ ven hồ rất dễ cháy.
Mùa nước và mùa đẹp ở các hồ phía Nam
Phía Nam có hai mùa rõ: mùa mưa khoảng tháng 5 đến tháng 10 hoặc 11, mùa khô từ cuối năm đến tháng 4. Hồ thủy điện và thủy lợi tích nước trong mùa mưa và đầy nhất vào cuối mùa, nên khoảng tháng 9 đến tháng 12 là lúc mặt hồ rộng, đảo xanh, cỏ ven hồ mướt. Sang mùa khô, đặc biệt từ tháng 2 đến tháng 4, nước hạ dần, nhiều hồ lộ bờ đất, có nơi lộ cả gốc cây cũ dưới đáy.
Điều đó không có nghĩa mùa khô xấu. Trời mùa khô trong, ít mưa, đường dễ đi, hoàng hôn rõ. Tây Nguyên mùa khô còn có hoa cà phê nở trắng khoảng đầu năm, dã quỳ nở cuối năm. Bạn cần biết để kỳ vọng đúng: nếu muốn ảnh đảo xanh nước đầy, đi cuối mùa mưa; nếu muốn trời trong và đi lại thuận, đi mùa khô.
Mùa mưa ở cao nguyên thường mưa chiều, sáng nắng. Lên kế hoạch đi thuyền, chèo kayak vào buổi sáng, chiều nghỉ trong nhà. Khi có mưa giông kèm sấm sét, rời mặt hồ ngay, không trú dưới cây đơn độc trên đảo.
Câu hỏi thường gặp
Hồ Tà Đùng bây giờ thuộc tỉnh nào?
Hồ Tà Đùng trước thuộc tỉnh Đắk Nông. Sau khi sắp xếp đơn vị hành chính tháng 7/2025, Đắk Nông nhập vào Lâm Đồng nên hồ nay thuộc Lâm Đồng. Từ TP.HCM có thể đi theo hướng Bảo Lộc hoặc Gia Nghĩa; bản đồ trực tuyến vẫn tìm được bằng tên hồ.
Hồ nào ở Tây Nguyên có thể tắm được?
Phần lớn hồ cao nguyên là hồ chứa hoặc nguồn nước sinh hoạt, bờ dốc, nước lạnh, không có khu tắm chính thức. Chỉ nên xuống nước ở nơi có dịch vụ, có cứu hộ hoặc người quản lý cho phép, mặc áo phao. Biển Hồ là nguồn nước nên không phải chỗ tắm.
Đi hồ Trị An từ TP.HCM mất bao lâu?
Thường khoảng hai giờ xe tuỳ điểm xuất phát và giờ đi. Có thể đi trong ngày: ngắm hồ, ăn cá, đi thuyền ra đảo hoặc làng chài, rồi về. Nếu muốn ngắm bình minh trên hồ thì nên ở lại một đêm ở các khu cắm trại có quản lý.
Cắm trại ven hồ ở phía Nam cần chú ý gì?
Chọn khu có người quản lý, hỏi trước về việc đốt lửa, mang đủ nước uống, đèn và đồ chống muỗi. Dựng lều cao hơn mép nước, tránh chỗ trũng vì mưa đêm có thể làm nước dâng hoặc chảy tràn. Rác mang về, không để lại thức ăn thu hút thú.
Hồ Lắk có còn cưỡi voi không?
Hoạt động cưỡi voi từng phổ biến ở hồ Lắk, nhưng Đắk Lắk đã đẩy mạnh mô hình du lịch thân thiện, cho khách quan sát, đi bộ cùng voi thay vì cưỡi. Tình hình từng nơi có thể khác; nên hỏi trước và chọn nơi không bắt voi chở khách hay biểu diễn.
Tháng mấy đi các hồ cao nguyên là đẹp nhất?
Nếu muốn hồ đầy, đảo xanh thì khoảng tháng 9 đến tháng 12. Nếu muốn trời trong, ít mưa, đường dễ đi thì tháng 12 đến tháng 3. Cuối mùa khô nước thấp, cảnh hồ thủy điện lộ nhiều đất. Mỗi năm mưa sớm muộn khác nhau, nên xem tin địa phương trước khi đi.